|
تاريخ خبر: آسيبشناسي نحوه استفاده از موتورسيكلت در كلانشهر تهران موتورسواري نابساماني و ناهنجاري
 |
|
-- وقتي گرهاي در ترافيك ميافتد و آن را چهار قفله ميكند، موتورسوارها هيچ نگرانياي از اين بابت به خود راه نميدهند، از لاي اتومبيلها و با كوبيدن به سپرها و آينهها خود را عبور ميدهند، و اگر نشد به پيادرهرو ميپرند و پرگاز ميرانند. شايد شماي خواننده نيز بارها تجربه كرده باشيد كه از ترس برخورد موتورسواران، خود را به ديوار چسباندهايد، يا به سمت جدول جوي پريدهايد و كوبيده شدن آينه يا فرمان موتور بربازوي خود و درد برآمده از آن را چشيدهايد؛ و اينها تنها بخش كوچكي است از معضل بزرگ و بدشگون پديدهاي به نام <موتورسيكلت.> شايد اين خبر كه از هر 4 تهراني يكي سوار موتور است چندان شگفتانگيز نباشد: پيك موتوري، موتورسوار ماجراجوي جوان، شهروند موتورسوار، موتورسواران مسافربر و بالاخره بزهكاران موتورسوار از جمله موتورسوارانياند كه در شهر تهران تردد دارند و شهروند تهراني، آلودگي هوا و آلودگي صوتي آن را تحمل ميكند، دودش را استنشاق ميكند و احساس ميكند موتورسوار نه در خيابان كه انگار در شيار لاله گوشاش لايي ميدهد؛ و براسترسها و وحشتهايش افزوده ميشود. بيگمان وجود شبكههاي پيك موتوري و همانند آن ميبايد از حضور شهروندان در سطح شهر براي انجام كارهاي روزمره بكاهد و تا اندازه زيادي از بار ترافيك كم كند و تندرستي و آرامش روحي شهروندان را با دور ماندن آنان از خيابانهاي پردود و دم به همراه داشته باشد، ولي اكنون وجود و حضور خود همين موتورسيكلتها به آلودگي هوا و معضل ترافيك افزوده است و تردد ميليونها موتورسوار در شهر تهران با توجه به جمعيت 10 ميليوني پايتخت به معضلي بزرگ تبديل شده است. اكنون به اثبات رسيده كه زيان موتورسيكلت بيش از سودش است و بايد بازنگري دوبارهاي انجام پذيرد مبني براينكه چه الزامي به حضور گسترده آنها در سطح شهر تهران هست و نيز انجام برنامهريزي همهجانبهاي را ميطلبد براي گرهگشايي از اين مشكل. سهم 25 درصدي در آلودگي هوا در مورد نقش و سهم موتورسيكلتها در آلودگي هواي شهر تهران، دكتر رشيدي مديرعامل شركت كنترل كيفيت هوا در گفتگو با گزارشگر اطلاعات ميگويد: برآوردها از وضعيت آلودگي هوا در بحث سيستم حملونقل، نشانگر آن است كه 25 درصد دودهاي تهران از اگزوز 5/2 ميليون موتورسيكلتي است كه در شهر تهران آمد و شد دارند و يك موتورسيكلت معيوب و داراي نقص فني كه سوخت ناقص دارد، 7برابر يك خودروي نو ايجاد آلودگي ميكند و همه اينها ناشي از ضعف حمل ونقل شهريست. تقويت حمل و نقل عمومي دكتر رشيدي درباره راهكار اين معضل ميافزايد: اگر موتورسيكلتهاي استاندارد توليد بشود و اگر مديريت ترافيك به سوي توسعه وسايل حملونقل شهري مانند تاكسي و اتوبوس استاندارد روز و افزايش خدمات شبكه مترو و منوريل باشد، به يقين رويكرد مردم به موتورسيكلت كمتر خواهد بود و از تردد آنها كاسته ميشود. در ماههاي پاييز و زمستان، شهر تهران مواجه است با پديده وارونگي هوا كه در كوهستانها و روستاها امري طبيعي و بيضرر و در تهران منجر به ايست قلبي ميشود و در اين راستا سالمندان و كودكان بيشترين آسيبپذيري را دارند. درباره اين كه چرا حداقل در اين دو فصل از تردد موتورسيكلت جلوگيري به عمل نميآيد، مديرعامل شركت كنترل هوا ادامه داد: آلودگي هواي تهران يكي از اساسيترين معضلهاي زيست محيطي محسوب ميشود و بايد بيش از گذشته به آن توجه و نظر داشته باشيم. ولي متاسفانه زيرساختهاي حملونقل متناسب با جمعيت، رشد و توسعه نداشته و همين امر سبب گرايش مردم به موتورسيكلت شده و اين واقعيتي است كه وسايل حملونقل عمومي كنوني، جوابگوي جمعيت بيش از ده ميليوني تهران نيست. عدم كنترل كيفيت در خصوص اين كه چرا موتورسيكلتها از استاندارد لازم و بايسته برخوردار نيستند و دچار نقصفني و تصادف شده، يا توليد انواع آلودگي ميكنند، دكتر رشيدي ادامه ميدهد: تا پيش از سال 79 هيچ استانداردي حتي براتومبيلها حاكم نبود چه رسد به موتورسيكلت. اكنون نيز كاستيهايي وجود دارد و موتورهاي كم كيفيت توليد ميشود. در مورد شيوه موجود استفاده از موتور و اين كه با كدام استاندارد حملو نقل همخواني دارد و آيا مشابه اين وضع در جهان هست يا نه، دكتر شكيب عضو شوراي شهر تهران نيز در گفتگو با اطلاعات ميگويد: استفاده از موتور با توجه به آلايندههايي كه دارد و مشكلاتي كه ميتواند ايجاد كند و كرده در هيچ كجاي دنيا مرسوم و معمول نيست. متاسفانه در مرحله توليد موتور و توزيع آن در جامعه، قانون و ضابطهاي نيست و علت افزايش موتور و رسيدن به اين حجم بزرگ نيز همين است. اگر از آغاز در توليد و توزيع آن، سختگيري ميشد، اكنون شاهد چنين وضع ناهنجاري نبوديم. به نظر ميرسد بايد هرچه زودتر چارهاي انديشيده شود و اين روند بيرويه متوقف گردد. صنعتي راه افتاده و كساني در حال توليدند، اين به جا و درست، ولي اين توليد، منجر به معضلات زيادي شده است. انواع آلودگيها، جرمها، بزهكاريها، تصادفات، مرگ و ميرها، برخاسته از همين پديده موتورسيكلت است. واقعا استفاده از موتور در اين حدواندازه و با اين شيوه استفاده، گرهاي از مشكلي نگشوده هيچ، برمشكلات افزوده است. نقش هدايتگر مسئولين اين عضو شوراي شهر درباره نقش هدايتگر خانواده و دولت در كنترل و سامانبخشي اوضاع ناهنجار استفاده از موتورسيكلت ميافزايد: بيش از خانواده و جامعه، اين نقش دولت است كه بايد پررنگ باشد و از بدو توليد در ميزان توليد، كيفيت آن و توزيع و پخش آن با توجه به ظرفيت و پذيرش خيابانها و معابر، برنامهريزي داشته باشد. متاسفانه به سبب عدم وجود برنامه و نبود سياستهاي درست، جامعه مواجه است با پيدايش سرسام آور موتورسيكلت در تهران. آن هم شهري كه پيش از هجوم اين حجم عظيم از موتورسيكلت، با كوهي از مشكلات ترافيكي و آب و هوايي مواجه بود. فايده و زيان موتورسيكلت درخصوص فوايد اجتماعي موتورسيكلت براي جامعه دكتر شكيب ادامه ميدهد: فكر نميكنم فايدهاي داشته باشد. تازه بخشي از هدف استفاده از موتورسيكلت، كاستن از بار ترافيكي بوده و هست، كه عملا اين اتفاق نيفتاده و منجر به ناهنجاري اجتماعي شده است. وي در زمينه اين كه جريمهكردن و توقيف موتورسيكلت تاثيري دارد يا نه ميگويد: شايد اندكي راهگشا باشد و به صورت موقت جلوي تردد چند موتورسيكلت معدود را بگيرد ولي تضميني نميدهد كه جرم تكرار نشود و ادامه نيابد. اكنون همچنان ما شاهد انواع خلافها و مشكلات كه از پيامدهاي سرازيرشدن ميليونها موتورسوار به پايتخت است، مواجه هستيم. درباره هدايت توليدات صنعتي حمل و نقل از شخصي به سوي وسايل عمومي، دكتر شكيب ميگويد: ما تعريف جامع و كاملي براي توليد صنعتي حمل و نقل نداريم. بخش خصوصي در شاخهاي از صنعت، سرمايهگذاري و توليد ميكند و تقصيري هم ندارد، او بايد به فكر منافع خودش هم باشد؛ ولي چون برنامه درستي از پيش وجود ندارد، توليد صنعتي، توليد ناهنجاري ميكند و چون تعريفي براي مورد اول نداريم، در بخشهاي بعدي دچار سردرگمي ميشويم و نميدانيم با اين خيل موتورسيكلت كه حالا در خيابانها راه افتادهاند چه كنيم كه كيفيت هم ندارند و جان مردم را به خطر مياندازند. دكتر شكيب در زمينه ضرورت پاسخگويي نهادهاي مختلف درخصوص ناهنجاري بوجود آمده، ميگويد: شوراي شهر، وزارت صنايع، سازمان ترافيك كشور و... همه به گونهاي و به درجاتي مسئولاند و بايد پاسخگو باشند. وي در مورد اين كه شوراي شهر برنامه پيشگيرانهاي در اين مورد دارد يا نه، جواب منفي ميدهد و ميگويد؛ تا آن جايي كه من آگاهام، شورا برنامهاي در اين باره در دست ندارد. ساماندهي موتورسيكلت سواري خانم احمدينژاد يك عضو ديگر شوراي شهر نيز در مصاحبه با اطلاعات ميگويد: به نظر ميرسد بايد هر چه زودتر موتورسيكلتراني در شهر ساماندهي شود؛ و آغازش بايد از بدو توليد باشد و نظارت بر كيفيت توليد موتور توسط سازمان استاندارد انجام پذيرد. بخش ديگر مربوط است به تردد موتورسيكلتها كه متاسفانه رعايت مقررات راهنمايي و رانندگي در خودروها بيشتر ديده ميشود تا موتورسيكلتها. موتورسوار هيچ مكاني را براي خود ممنوعالورود نميداند و خيابان و پيادهرو برايش يكي است و درگذرگاههاي عابر پياده با سرعت هر چه تمامتر ميراند. البته هستند كساني كه رعايت و احتياط ميكنند ولي در اقليتاند. به همين دليل يك برنامه جامع و كامل نياز است تا تعديلي در اين وضع به وجود بياورد. درباره توقيف و جريمه و ميزان كارسازبودن آن، خانم احمدينژاد ميگويد: اصل همان فرهنگسازي و متولياش نيز رسانهها بخصوص صداوسيما هستند. بايد كار شود و فرهنگ استفاده از اين وسيله، آموزش داده شود. همچنين بخشي از اين معضل برميگردد به خانوادهها و استفاده جوانها از اين وسيله و اجراي عمليات نمايشي آنها در خيابانها كه در صورت فرهنگسازي درست از آنجا كه خانوادهها دلسوز فرزندان خود هستند، با به آگاهي رسيدن، در اين مورد محتاطانه عمل خواهند كرد. مقايسه تهران با استانبول به گفته سردار رويانيان، شهر استانبول با 15 ميليون نفر جمعيت تقريبا 100 هزار موتورسوار دارد ولي در تهران 2 ميليون و 500 هزار موتور وجود دارد كه هم ارزان قيمت و ناامناند و هم صاحبانشان در بسياري موارد قانون را رعايت نميكنند. رئيس اداره راهنمايي و رانندگي كشور بر اين باور است كه موتورهاي ساخته شده از قطعات چيني، ناامنترين ترددها را در سطح شهر دارند. وسايلي كه با شرايطي سهل و آسان در اختيار جوانان قرار ميگيرد و آمار مرگ و مير را به 25 درصد ميرساند. جريمه موتورسواري در پيادهرو سردار رويانيان با اشاره به رعايتنشدن قوانين از سوي موتورسوارها ميگويد: موتورسوارها براي ما معضل بزرگي شدهاند و آنان بدون كلاه ايمني و در شرايطي نامطمئن و ناامن در خيابانهاي شهر تردد ميكنند و ما بايد براساس قانون با موتورسيكلتهاي متخلف و راكبان آنها برخورد كنيم و در صورت بروز تخلفهاي مختلف موتورسيكلتها را متوقف ميكنيم اما با توقيف موتور در پاركينگ، صاحبانشان پشت سرشان را نگاه نميكنند و وسيله را رها كرده و به صورت اقساط موتور ديگري تهيه ميكنند. سردار رويانيان ادامه ميدهد: تردد موتورها بدون بيمه نيز از جمله دلايل توقيف آنهاست. و از زماني كه قانون، بيمهبودن موتورها را الزامي كرد، صاحبان موتورسيكلتها به خاطر نرخ بيمه 50 هزار توماني، وسيله خود را رها ميكردند و ميرفتند. البته ما نيز فرصت بيمهشدن موتورها را براي مدت مناسبي تمديد كرديم. او ميافزايد: ما نميتوانيم فراتر از قانون و بيش از اين به فكر موتورسوارها باشيم. ما يك نهاد خيريه نيستيم و بايد بر رعايت قانون و اجراي آن نظارت كنيم و در اين راه جديت داشته باشيم و حتي در شرايطي كه سعي در رعايت حال موتورسوارها داريم برخي خرده ميگيرند چرا به فكر اقشار كمدرآمد همچو موتورسوارها نيستيم. توقيف موتورها اكنون پاركينگها انباشته از موتورهاييست كه حتي پنج سال از تاريخ توقيف آن گذشته و صاحبانشان براي تحويل آنان اقدامي نميكنند و چه بسا سوار بر موتورهاي جديد، بازگشت دوبارهاي دارند به خيابانها. به گفته يكي از پاركينگداران شرق تهران، نرخ توقف موتورسيكلتها در پاركينگ تقريبا 400 تا 800 تومان است اما بسياري از موتورها وقتي توقيف ميشوند، صاحبانشان در بسياري موارد براي ترخيص موتورها اقدام نميكنند و گواه اين ادعا، هزاران موتورسيكلتيست كه هماكنون در اين پاركينگ و پاركينگهاي ديگر تهران حتي پس از گذشت پنج سال، ترخيص نشده و بدون صاحب ماندهاند. او ادامه ميدهد: هزينه ترخيص اين دسته از موتورسيكلتها بين 80 هزار تا 900 هزار تومان است و ما آمادهايم در صورت مراجعه صاحبان، با دريافت 20 تا 100 هزار تومان، موتورسيكلت آنها را تحويل دهيم. اما هيچ كس به ما مراجعه نميكند. 7 ميليون موتورسيكلت سرهنگ محمدرضا غلامي - رئيس مركز شمارهگذاري و تعويض پلاك ميگويد: روزانه 3000 موتورسيكلت در كشور در 100 كارخانه توليد و شمارهگذاري ميشود و تاكنون 7 ميليون موتور در كشور شمارهگذاري شده كه 40 درصد متعلق به تهران و 40 درصد در شهرستان تردد دارند. وي ميافزايد: ميليونها موتور فاقد پلاك در كشور تردد دارد كه نيمي گواهينامه ندارند و 18 درصد اين موتورها وارداتياند و 82 درصد توليد داخل هستند. نگراني روزافزون مردم و مسئولان بخصوص در شهرهاي بزرگ، ضرورت بررسي و تصميمگيري مشترك دستگاههاي مسئول درخصوص حل اين معضل اجتماعي را موردتأييد قرار ميدهد. گذشت زمان، دامنه ابعاد اين معضل اجتماعي را باز هم افزايش خواهد داد و تصميمگيري در اين خصوص را دشوارتر ميكند. ع - درويشي codex24x page05 |
PDF صفحات روزنامه
Text Box (double-click to edit)
Ettelaat International
آدرس: تهران. بلوار ميرداماد - خيابان نفت جنوبي
تلفن : 29999
22258022 : فاكس
Ettelaat Newspaper
Tehran Mirdamad Boulvard
Tel : 009821 29999
Fax : 009821 29999
email: ettelaat@ettelaat.com
صفحات روزنامه را ورق بزنيد
84 سال حضور مستمر در صحنه اطلاع رساني کشور
PDF صفحات نيازمنديها
PDF صفحات ضميمه